Chiến
lược nhấn mạnh yêu cầu xây dựng năng lực chủ động phòng ngừa, ứng phó hiệu quả
trước những nguy cơ ngày càng gia tăng từ thiên tai, biến đổi khí hậu, dịch bệnh,
an ninh mạng, tội phạm xuyên quốc gia, ô nhiễm môi trường, khủng hoảng năng lượng,
nguồn nước và nhiều thách thức phi truyền thống khác.
Thực
tiễn cho thấy, các đe dọa an ninh phi truyền thống đang tác động sâu rộng đến mọi
mặt đời sống kinh tế, xã hội và môi trường. Việt Nam là một trong những quốc
gia chịu ảnh hưởng lớn của biến đổi khí hậu, thiên tai cực đoan, xâm nhập mặn,
dịch bệnh và các nguy cơ trên không gian mạng. Đặc biệt, sự phát triển mạnh mẽ
của khoa học, công nghệ và quá trình hội nhập quốc tế đã làm xuất hiện nhiều
hình thức tội phạm mới với phương thức ngày càng tinh vi, phức tạp.
Trước
bối cảnh đó, Chiến lược xác định phòng ngừa, ứng phó với các đe dọa an ninh phi
truyền thống là trách nhiệm trọng yếu, thường xuyên của cả hệ thống chính trị
và toàn dân. Người dân, doanh nghiệp giữ vai trò trung tâm và là chủ thể cùng
tham gia thực hiện; đồng thời phát huy sức mạnh tổng hợp của các cơ quan, tổ chức,
lực lượng chức năng và cộng đồng xã hội.
Một
trong những quan điểm xuyên suốt của Chiến lược là lấy phòng ngừa làm căn bản,
thực hiện phương châm chủ động từ sớm, từ xa, từ cơ sở. Điều này đòi hỏi mỗi cơ
quan, đơn vị, địa phương và từng người dân cần nâng cao nhận thức, kỹ năng tự bảo
vệ; chủ động nhận diện các nguy cơ, xây dựng phương án ứng phó phù hợp với điều
kiện thực tế. Đồng thời, tiếp tục thực hiện hiệu quả phương châm “ba chủ động”
và “bốn tại chỗ” trong công tác phòng chống thiên tai, dịch bệnh và các tình huống
khẩn cấp.
Chiến
lược cũng đặt mục tiêu đến năm 2030 toàn hệ thống chính trị và toàn dân được
tuyên truyền, giáo dục, nhận diện đầy đủ về các đe dọa an ninh phi truyền thống;
100% địa bàn trọng điểm được bố trí hệ thống theo dõi, giám sát và cảnh báo sớm.
Bên cạnh đó là việc xây dựng cơ sở dữ liệu liên thông, nâng cao năng lực dự
báo, tăng cường ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn để nâng
cao hiệu quả quản lý, giám sát và ứng phó.
Để đạt
được các mục tiêu trên, công tác thông tin, tuyên truyền đóng vai trò đặc biệt
quan trọng. Mỗi cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, học sinh, sinh viên và
người dân cần thường xuyên cập nhật kiến thức, nâng cao kỹ năng phòng ngừa, ứng
phó trước các nguy cơ từ thiên tai, dịch bệnh, ô nhiễm môi trường, lừa đảo công
nghệ cao, mất an toàn thông tin và các sự cố khẩn cấp khác.
Chủ động phòng ngừa, ứng
phó với các đe dọa an ninh phi truyền thống không chỉ là nhiệm vụ của các cơ
quan chức năng mà còn là trách nhiệm của mỗi người dân. Mỗi hành động thiết thực
như bảo vệ môi trường, sử dụng tiết kiệm tài nguyên, nâng cao cảnh giác trên
không gian mạng, chấp hành quy định phòng chống dịch bệnh và tích cực tham gia
các hoạt động cộng đồng sẽ góp phần xây dựng xã hội an toàn, phát triển bền vững,
bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới.